آینه جم -علیرضا چمکوری
این روزها، نه از شدت آفتاب تابستان، بلکه از هولناکی ارقام روی قبضهای برق، نفس شهروندان بوشهر بند آمده است. در حالی که هنوز نفس گرمای کشنده تابستان به جان شهر نیفتاده، بسیاری از ساکنان این استان شاهد رشدی نجومی و غیرقابل توجیه در هزینههای انرژی خود بودهاند.
این وضعیت، نه یک گرانی معمولی، بلکه شوک اقتصادی تمامعیار است که معیشت مردم را هدف گرفته و زنگ خطری جدی برای آیندهای نزدیک محسوب میشود.
گزارشهای مردمی و تأییدهای اولیه مسئولین حاکی از آن است که هزینههای مصرف برق در برخی خانوارهای بوشهر، حتی تا پنج برابر نسبت به دورههای مشابه سال گذشته افزایش یافته است. این در حالی است که فصل اوج مصرف و نیاز به استفاده حداکثری از سیستمهای سرمایشی هنوز فرا نرسیده است. این میزان افزایش، هرگونه توجیه مبتنی بر افزایش طبیعی مصرف به دلیل گرما را بیمعنا میکند و انگشت اتهام را به سمت سیاستهای تعرفهگذاری و عدم توجه به مختصات اقلیمی و اقتصادی منطقه نشانه میرود.
بوشهر، با اقلیمی که هشت ماه سال را درگیر دمای بالاست، نیازمند بازنگری اساسی در الگوی تعرفهگذاری برق است. این استان، نه تنها مصرفکننده صرف، بلکه با اتکا به نیروگاه اتمی و ظرفیت انرژیهای تجدیدپذیر تولیدکننده بخش قابل توجهی از انرژی کشور است، طوری که تولید برق بالاتر از پیک مصرف است.
اما آنچه در عمل مشاهده میشود، سیاستهای متمرکز و غیرمنطبق با واقعیتهای میدانی است که منطقهای با شرایط خاص را در لفافه تعرفههای عمومی و یکسان میپیچد. خانوارها در بوشهر، با وجود دمای بالای هوا، ناچار به استفاده مداوم از وسایل سرمایشی برای حفظ سلامت و حیات هستند، نه برای رفاه. افزایش پلکانی تعرفهها، در این شرایط، به معنای تنبیه مردم به دلیل زنده ماندن در اقلیم خود است.
این افزایش هزینهها، فشار مضاعفی بر دوش کسبوکارهای کوچک و متوسط گذاشته است. مغازهداران، رستورانداران، و ارائهدهندگان خدمات در بوشهر، پیش از آغاز موج گرمای تابستان، با رقمهایی روبرو شدهاند که بقای اقتصادی آنها را تهدید میکند. برخی از صاحبان مشاغل گزارش دادهاند که بخش عمدهای از درآمدشان صرف پرداخت قبض برق میشود، مسئلهای که انگیزه تولید و فعالیت را از بین میبرد و میتواند به تعطیلی گسترده واحدهای صنفی و افزایش بیکاری منجر شود. در چنین شرایطی، وعدههای حمایت از تولید ملی و اقتصاد مقاومتی، در بوته آزمایش جدی قرار میگیرد.
در شرایطی که اعتراض مردم بوشهر از تعرفههای برق بار دیگر مطرح شده، انتظار میرود مسئولین استانی و ملی، هرچه سریعتر به این بحران اقتصادی رسیدگی کنند. آیا این افزایش تعرفه، نتیجه تصمیمات شتابزده و بدون مطالعه کارشناسانه بوده است؟ چرا پیش از اعمال چنین تغییرات بزرگی، ظرفیتهای اقلیمی و توان اقتصادی مردم مناطق گرمسیر مد نظر قرار نگرفته است؟
در حداقل اقدام، باید افزایشهای اعمال شده در این دوره، بهویژه پیش از شروع فصل اوج مصرف، تعلیق و مورد بازنگری جدی قرار گیرد. ضروری است بستههای تعرفهای با ضریب کاهشی یا حمایتی برای استانهای جنوبی و مناطقی با اقلیم گرم و پرمصرف تدوین و اجرا شود. سرمایهگذاری در نوسازی شبکههای فرسوده و ارائه تسهیلات برای خرید وسایل سرمایشی کممصرف و با راندمان بالا، میتواند در بلندمدت به کاهش مصرف و هزینهها کمک کند. بوشهر یکی از مستعدترین مناطق برای تولید انرژی خورشیدی است. ارائه مشوقهای جدی برای نصب پنلهای خورشیدی خانگی و تجاری، میتواند راهکاری پایدار و بلندمدت باشد.
افزایش ناگهانی و فزاینده قبضهای برق در بوشهر، بیش از آنکه یک مسئله صرفاً اقتصادی باشد، نشاندهنده ناکارآمدی در سیاستگذاری انرژی و عدم تطابق رویکردها با واقعیتهای زیستمحیطی و اجتماعی است.
اگر این روند ادامه یابد، تابستان امسال برای مردم بوشهر نه تنها گرم، بلکه طاقتفرسا و از نظر اقتصادی فلجکننده خواهد بود. اکنون زمان اقدام قاطع و مسئولانه است، پیش از آنکه شعلههای نارضایتی، به آتشی دامنگیر تبدیل شود.
*** خلیج فارس
[کد خبر:AJ53286]
