آینه جم: در هفته های اخیر، برخی مراکز بهداشت محلات شهر بوشهر اقدام به توزیع قرص ید در میان خانوار کرده اند؛ قرص هایی که برای شرایط اضطرار هسته ای می باشد.

به گزارش آینه جم، به گفته شهروندان، مراکز بهداشت خصوصا در محلات مجاور نیروگاه اتمی برای هر عضو خانوار سه قرص ید درنظر گرفته و تحویل می دهند و تاکید می کنند که مردم قبل از اعلام وزارت بهداشت و خودسرانه سراغ مصرف این دارو نروند، چون عوارضی در پی دارد.»

پیگیری های خبرنگار ما حاکی از آن است که در بحبوحه جنگ 12 روزه که نگرانی‌هایی درباره احتمال حمله به مراکز هسته‌ای و خطرهای پیرامونی آن، از‌ جمله تشعشعات رادیواکتیو وجود داشت، این قرص ها در محلات مجاور نیروگاه اتمی توزیع شده بود، موضوعی که در هفته های اخیر در برخی دیگر از محلات شهر بوشهر از سر گرفته شد.

چرا قرص ید مهم است؟

پتاسیم یدید (KI) با اشباع تیروئید از ید پایدار، مانع جذب ید رادیواکتیو (I-۱۳۱) می‌شود. به‌ویژه کودکان و نوجوانان، که تیروئید آنها فعال‌تر است، بیشتر در معرض خطر ابتلا به سرطان هستند. مصرف این قرص در بازه طلایی ۶ تا ۱۲ ساعت پس از انتشار آلودگی می‌تواند تا ۹۰٪ از بروز این بیماری‌ها جلوگیری کند.

بر‌اساس این پروتکل اگر انتشار تشعشعی رخ دهد، افراد باید در و پنجره خانه‌های خود را برای چندین ساعت ببندند و از خانه خارج نشوند. مصرف قرص هم بر‌اساس دوز مشخص‌شده برای سنین مختلف باید به شکل یک‌چهارم، یک‌سوم، نیم و کامل مصرف شود؛ اما فقط زمانی که وزارت بهداشت با اطلاعیه رسمی آن را تجویز کند.

رییس مرکز بهداشت بوشهر: در شرایط اضطراری نیستیم

رییس مرکز بهداشت شهرستان بوشهر درخصوص پرسش ها و نگرانی های پیش آمده در پی توزیع قرص ید به خلیج فارس می گوید: قرص ید در جنگ 12 روزه در محدوده و زون شماره یک نیروگاه اتمی شامل محلات هلیله، بندرگاه، تنگک ها و سرتل میان خانوار توزیع شد، در هفته های اخیر هم بخشی از خانوار باقی مانده در همان محلات و سایر محلات زیرپوشش قرار گرفت. ضمن اینکه اکنون این قرص ها در مراکز بهداشت است و اگر شهروندی تمایل داشته باشد، دراختیار وی قرار می گیرد؛ هرچند استقبال زیادی نداشته ایم.

محمدحسین ستوده ادامه داد: البته تاکنون دستورالعملی که حاکی از شرایط اضطرار برای توزیع این قرص ها باشد به ما ابلاع نشده و عمدتا براساس تقاضای برخی شهروندان این قرص ها در مراکز بهداشت در اختیارشان قرار می گیرد؛ هرچند استقبال زیادی نداریم.

آینه جم؛ سجاد بهزادی؛ کارشناس حوزه انرژی 

درآمد:

صنعت گاز ایران در بهمن ۱۴۰۴ به یک رکورد تاریخی دست یافت. پالایشگاه های گاز ۸۸۸ میلیون مترمکعب گاز در روز شیرین کردند وبه شبکه های سراسری جهت مصرف ارسال شد. این رقم اگر چه می‌تواند مایه مباهات باشد. اما پشت این رقم طلایی، یک واقعیت تلخ پنهان شده است. اگر در صنعت گاز کشور سرمایه گذاری نشود، این رکورد ممکن است آخرین درخشش، پیش از غروب صنعت گاز کشور باشد. اگر داده‌های رسمی را با دقت بخوانیم، این عدد از طرفی یک هشدار قرمز بزرگ برای اقتصاد و امنیت انرژی ایران است.

بخش اول: توامان ترس و غرور در آمارهای منتشر شده

برای فهم این مسئله، کافیست دو منحنی را تصور کنیم:

· منحنی اول (مصرف گاز در ایران): مصرف گاز در ایران از یک خط پر شیب از ۷۵۰ میلیون مترمکعب در روز در سال ۱۴۰۰ به یک میلیاردو 554 میلیون مترمکعب در سال ۱۴۲۰ می‌رسد. این پیش‌بینی رسمی دولت است. یعنی ظرف ۲۰ سال، مصرف روزانه گاز ایران بیش از دو برابر می‌شود.

· منحنی دوم (تولید گاز در ایران): یک خط نزولی که از قله کنونی (حدود یک میلیارد مترمکعب در روز) شروع می‌شود و با فرض ادامه روند فعلی، به ۴۵۰ میلیون مترمکعب در روز در سال ۱۴۲۰ سقوط می‌کند.

نتیجه این دو خط یک مثلث شکاف روزافزون است. این شکاف گفته می شود در سال ۱۴۱۰ به ۶۷۲ میلیون مترمکعب کمبود روزانه می‌رسد. یعنی حتی اگر امروز با تمام توان تولید کنیم، در آینده‌ای نه چندان دور، نیاز کشور تنها با نیمی از گاز تولیدی تأمین می‌شود. این یک بحران مهندسی و اجتماعی است، نه یک حدس و گمان.

تصویر گویا: ایران با یک درصد جمعیت جهان، شش درصد گاز جهان را مصرف می‌کند. این رقم، معادل نیمی از کل مصرف قاره اروپا با تمام صنایع و کشورهای پیشرفته آن است. امروزه سهم گاز در سبد انرژی ایران از مرز ۷۰ درصد گذشته است، در حالی که آمریکا، با تولید بیش تر از ایران، تنها ۲۴ درصد انرژی خود را از گاز تأمین می‌کند. در حقیقت ما اقتصاد خود را بر پایه ارزان‌ترین انرژی بنا کرده‌ایم، غافل از اینکه این "ارزانی"، در حال بلعیدن "آینده" است.

بخش دوم: چهار ستون بحران؛ چرا به این ورطه افتادیم؟

یک: "پیر شدن" مخازن و "تحریم" درمانگرها: مخازن غول‌آسایی مانند پارس جنوبی جوانی خود را از دست داده‌اند. برای حفظ فشار و تولید آنها، نیاز به فناوری‌های پیچیده و سرمایه کلان است. تحریم‌ها دقیقاً ناجی مورد نیاز این میادین پیر را بلوکه کرده‌اند. دسترسی به دانش و سرمایه شرکت‌های بین‌المللی، مسدود شده است. نتیجه این که، پیش‌بینی کاهش تولید به ۴۵۰ میلیون مترمکعب، نه یک عدد، بلکه سناریوی محتمل مرگ تدریجی میادین است.

دو: سرمایه‌گذاری در خواب‌ و خیال: ایران بر روی ۳۳ تریلیون مترمکعب ذخایر گازی (دوم جهان) خوابیده است. توسعه این گنجینه، نیازمند تزریق ده‌ها میلیارد دلار است. پرسش اینجاست؛ در شرایطی که حتی حفظ تولید کنونی به سرمایه نیاز دارد، پول توسعه میادین جدید از کجا باید آید؟ فقدان سرمایه‌گذاری، سدی آهنین در مسیر آینده گازی کشور است.

سه: اعتیاد به گاز ارزان؛ بیماری مصرف: قیمت گاز در ایران، نه بر اساس منطق اقتصادی، که بر اساس سیاست اجتماعی تعیین شده است. این "ارزانی مصنوعی" یک اعتیاد ملی به وجود آورده است. صنایع انرژی‌بر، خانه‌های مسکونی و نیروگاه‌های فرسوده، همگی به این ماده ارزان اعتیاد دارند. ترک این اعتیاد سخت است، اما ادامه آن منجر به نابودی منابع گاز خواهد شد.

چهار: اشتباه راهبردی؛ تخصیص منابع به جای نادرست: گاز یک کالای استراتژیک و ارزشمند است. در دنیا، این طلای آبی را به صنایع پرسود مانند پتروشیمی یا تبدیل به LNG (گاز طبیعی مایع شده) برای صادرات اختصاص می‌دهند. اما در ایران، بخش عمده آن در خانه ها و یا مولد های قدیمی می‌سوزد. در حقیقت ما الماس خود را به جای تراش دادن و فروش، خیلی ساده هدر می دهیم.

بخش سوم: رکورد ۸۸۸؛ روشن شدن چراغ هشدار؟

رکورد شیرین‌سازی یک موفقیت فنی برای مهندسان وکارگران ایرانی است و باید قدر آن را دانست. اما این موفقیت، پاسخ سوال بزرگ تر را نمی‌دهد: آیا این توانایی، برای نجات کشور از بحران پیش رو کافی است؟

پاسخ منفی است. این رکورد، آخرین فرصت برای بیداری است. اگر آن را جشن بگیریم و باز به روال گذشته بازگردیم، زمستان ۱۴۱۰، به شکل گسترده تری شاهد خاموشی صنایع و سختی مردم خواهیم بود. باید هم زمان با این رکورد به فکر انرژی های جایگزین بود.

باید با هر مکانیسم ممکن به فکر رفع تحریم ها افتاد و زمینه های فناوری و سرمایه را برای توسعه میادین فراهم آورد. هر روز تأخیر، یعنی نزدیک شدن به بحرانی بزرگ تر.

کشور نیازمند یک عزم ملی برای توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر است. باید وابستگی به انرژی گاز را به شدت کاهش داد. از طرفی تغییر سیاست سوخت سوزی به ثروت سازی باید دنبال شود. سیاست کلان باید تغییر کند؛ از تأمین سوخت ارزان داخلی به سمت تولید ثروت از طریق صنایع پایین دستی و صادرات انجام شود. 

رقم ۸۸۸ در رکورد تولید گاز اگر چه نشانه اوج شکوه یک صنعت است اما مانند شمشیر دو لبه عمل می کند و می تواند آغاز یک افول هم باشد. انتخاب با ماست. می‌توانیم امروز را جشن بگیریم، یا از امروز برای نجات فردا برنامه ریزی کنیم. رکورد شیرین‌سازی گاز، سکوی پرش و ایستگاه نهایی نیست؛ بلکه به فرصت ها و تهدیدهای آن نیز می بایست بیشتر تمرکز داشت؛ پیش از آنکه این سکو خود فرو بریزد.

* عصر ايران

آینه جم : با حضور رییس سازمان انرژی اتمی، چهاردهمین و پانزدهمین کلینیک درمان زخم مبتنی بر فناوری پلاسمای سرد در بیمارستان های شهدای خلیج فارس و سوانح سوختگی چرومی گناوه بهره برداری شد.

به گزارش آینه جم ، آغاز به کار دو کلینیک درمان زخم در بوشهر این امید را در بین بیماران دیابتی کشور بوجود آورده که به کمک فناوری پلاسمای سرد بتوانند معضل زخم دیابتی را با این شیوه درمان کرد.

این کلینیک ها شامل اتاق پانسمان، اتاق پلاسما تراپی و اتاق پزشک متخصص بیماری‌های عفونی است و در راستای درمان زخم‌های دیابتی، فشاری و زخم بستر با استفاده از فناوری پلاسمای سرد فعالیت می‌کند.

معاون رییس‌جمهور با اشاره به توسعه فناوری‌های نوین در درمان زخم‌های مزمن گفت: یکی از محورهایی که طی دو سال اخیر با شتاب بیشتری دنبال شده، استفاده از فناوری پلاسما در درمان است. در این چارچوب دو حوزه به‌صورت ویژه فعال شده است؛ نخست، درمان سرطان که خوشبختانه با نتایج موفقیت‌آمیز در حال طی مراحل بالینی است و به‌زودی با مشارکت وزارت بهداشت در سطح کشور گسترش خواهد یافت.

محمد اسلامی ادامه داد: محور دوم، درمان زخم‌های مزمن است. بسیاری از خانواده‌ها با مشکل زخم‌های مزمن به‌ویژه زخم پای دیابتی مواجه‌اند و خوشبختانه با توسعه این فناوری، نتایج اثربخش و امیدوارکننده‌ای حاصل شده است. با توسعه فضا و امکانات این مراکز، تلاش خواهیم کرد این کلینیک‌ها به کانون‌های تخصصی منطقه‌ای تبدیل شده و خدمات خود را به سایر مناطق نیز ارایه دهند.

اسلامی با اشاره به ظرفیت‌های حوزه پرتوپزشکی و رادیودارو تصریح کرد: این حوزه از شیوه‌های نوین درمانی در جهان به‌شمار می‌رود و کشورهای پیشرفته نیز در این مسیر سرمایه‌گذاری گسترده‌ای انجام داده‌اند.

در حال حاضر ۷۲ نوع رادیودارو در کشور تولید و عرضه می‌شود که برخی از آن‌ها در تراز نخست جهانی قرار دارند و ایران در این زمینه هم‌پای کشورهای توسعه‌یافته حرکت می‌کند. همچنین حدود ۲۰ رادیودارو در مرحله تحقیق و توسعه قرار دارد که پس از طی مراحل بالینی به سبد محصولات سلامت کشور افزوده خواهد شد. این خدمات در بخش‌های تشخیصی، تسکینی و درمانی ارائه می‌شود و هم‌اکنون حدود یک‌ونیم میلیون نفر از آن بهره‌مند هستند.

آینه جم : عسلویه در روز ۲۵ بهمن ۱۳ زمین‌لرزه را تجربه کرد که بزرگ‌ترین آن ۵.۲ ریشتر بود؛ این در حالی است که این شهرستان در روزهای گذشته نیز به‌صورت پیاپی با زمین‌لرزه‌هایی از جمله زلزله ۴.۷ ریشتری روز گذشته مواجه شده.

به گزارش  آینه جم ، تداوم رخدادهای لرزه‌ای در عسلویه موجب افزایش نگرانی در مناطق همجوار استان بوشهر شده و همزمان برخی گمانه‌زنی‌ها درباره احتمال بروز سونامی مشابه رخداد تاریخی بندر سیراف را مطرح می‌کند.

مهدی زارع، زلزله‌شناس و استاد پژوهشکده زلزله‌شناسی، در گفت‌وگو با فرارو به بررسی علمی این رخدادها و تحلیل منشأ زمین‌ساختی آن‌ها پرداخته و به این پرسش‌ها پاسخ داده است.

متوسط زلزله عسلویه در یک‌سال گذشته دو برابر متوسط ۲۰ سال اخیر بوده

مهدی زارع می‌گوید: «دلیل زلزله‌های عسلویه این است که این منطقه، منطقه‌ای فعال از رشته‌کوه‌های زاگرس است که هم گسل‌های مهم در آن وجود دارد و هم لایه‌های نمکی هرمز در آن دیده می‌شود؛ موضوعی که باعث می‌شود انرژی جمع‌شده به‌تدریج و در چندین رخداد آزاد شود.»

او می‌افزاید: «اتفاق دیگر، افزایش تعداد این زمین‌لرزه‌هاست؛ به‌طوری‌که متوسط رخدادها در یک‌سال گذشته دو برابر متوسط ۲۰ سال اخیر بوده است، بنابراین در حال بررسی و مطالعه هستیم تا مشخص شود استخراج نفت و گاز در این ناحیه چه تاثیری ممکن است بر رخداد و فراوانی زلزله‌ها داشته باشد.»

احتمال ارتباط استخراج نفت و گاز و زلزله در عسلویه باید بررسی شود

برخی بر این باورند که این زلزله‌ها می‌تواند نشان از زلزله‌ای عظیم‌تر باشد اما این استاد زلزله‌شناسی می‌گوید: «الزاما این زلزله‌ها نشانه وقوع زلزله‌ای بزرگ‌تر نیست، اما نشان‌دهنده افزایش تعداد رخدادهاست و این نکته را مطرح می‌کند که اگر زلزله‌ای بزرگ به‌طور طبیعی هر ۵۰ سال یک‌بار با بزرگی بیش از ۶ ریشتر یا هر ۲۰۰ سال یک‌بار در این منطقه رخ دهد، برداشت نفت و گاز می‌تواند این فاصله زمانی را به هر ۲۰ تا ۳۰ سال یک‌بار تبدیل کند؛ با این حال، وجود این لایه‌های نمکی همواره باعث وقوع تعداد قابل‌ملاحظه‌ای زمین‌لرزه به‌جای یک زلزله تکی خواهد شد، بنابراین ممکن است ۴۰ زمین‌لرزه با بزرگی ۴ تا ۵.۵ رخ دهد.»

تنها سونامی خلیج فارس در نزدیکی عسلویه رخ داده

فراوانی زلزله در عسلویه این پرسش را به وجود می‌آورد که آیا ممکن است گستره آن به سایر شهرستان‌ها کشیده شود؟ در این خصوص زارع می‌گوید: عسلویه نزدیک به سیراف یا بندر طاهری است که حدود ۶۰ تا ۷۰ کیلومتر با یکدیگر فاصله دارند. سیراف تنها نقطه خلیج فارس است که در آن در سال ۹۷۸ میلادی زلزله بزرگی رخ داده و بخش مهمی از سیراف تاریخی زیر آب رفته است. تمدن سیراف در اثر آن زمین‌لرزه تا حد زیادی رونق خود را از دست داده و برخی معتقدند که این رویداد به سونامی نیز منجر شده؛ یعنی تنها مورد ثبت‌شده سونامی در خلیج فارس بوده است.»

این اتفاق که حدود ۱۰۵۰ سال پیش رخ داده این نکته کلیدی را در اختیار قرار می‌دهد که: «زلزله‌های متعدد، فراوان و پی‌درپی در آن منطقه و حتی وقوع زلزله مخرب، غیر قابل پیشبینی نباشد؛ چراکه بندر تاریخی سیراف را داریم که در زمان خود رونق فراوانی داشته است. اکنون بخشی از ساحل سیراف زیر آب رفته و بازار تاریخی سیراف در زیر آب خلیج فارس در همان ساحل بندر طاهری قابل مشاهده است که بررسی شده و در زیر آب قرار گرفته است. به هر حال، هزار سال پیش عامل برداشت نفت و گاز وجود نداشت.»

زلزله‌ای مخرب غیر قابل پیشبینی نیست

او می‌افزاید: «اما در حال حاضر استخراج نفت و گاز به عوامل طبیعی اضافه شده است؛ بنابراین علاوه بر رخدادهای تاریخی نظیر سیراف که در همان منطقه اتفاق افتاده، می‌توان انتظار تسریع در رخدادهایی مشابه زلزله سیراف را داشت. از این‌رو اگر پرسیده شود زلزله شدیدی که می‌تواند در این منطقه رخ دهد در چه اندازه‌ای است، نمونه آن همان زلزله تاریخی سیراف است. همان‌طور که آن زلزله موجب تخریب بندر سیراف شد، امروز نیز همان اتفاق می‌تواند تکرار شود؛ با این تفاوت که ممکن است دیگر هر هزار سال یک‌بار منتظر زلزله‌ای مشابه سیراف نباشیم و این رخدادها در بازه‌های زمانی بسیار کوتاه‌تری روی دهند.»

زلزله‌های عسلویه نمی‌تواند با آزمایش موشکی ارتباط داشته باشد

از سویی دیگر، تعدد این زلزله‌ها در عسلویه با آزمایش‌های موشکی مرتبط دانسته می‌شود، اما این زلزله‌شناس می‌گوید: «آزمایش موشکی زیر زمین یا حتی بمباران مستقیم، نمی‌تواند زلزله‌ای در عمق ۱۰ تا ۱۸ کیلومتری ایجاد کند. آزمایش نظامی در زیر زمین کاملا قابل تفکیک است که در زیر یا روی زمین و حتی در هوا رخ داده و می‌توان آن را شناسایی کرد. دستگاه زلزله‌شناسی کاملا آن را تفکیک و قابل تشخیص می‌کند.»

 نکته بعد از دید او این است این است که: «این زلزله‌ها عمق مشخصی دارند و همگی ناشی از گسل هستند؛ گسلی که با جابه‌جایی صفحه گسل ایجاد شده، بنابراین چنین توجیهی علمی نیست. چطور ممکن است اتفاقی که در سطح زمین یا در عمق ۵۰ متر یا هر عمق دیگری رخ می‌دهد، بتواند زلزله‌ای را در عمق ۱۵ کیلومتری تحریک کند؟ چنین توجیهی به لحاظ فیزیکی دلیل ندارد.»

اطراف خلیج فارس دستگاه‌های زلزله‌نگار بین‌المللی وجود دارد

نکته سوم به بیان زارع این است که: «خود رکورد انفجار کاملا نسبت به رکورد زلزله قابل تشخیص است، بنابراین اینکه زلزله مستقیما ناشی از انفجار باشد به وضوح تشخیص داده می‌شود. چه‌بسا منطقه پیرامون ایران، به‌خصوص خلیج فارس، پر از ایستگاه‌های لرزه‌نگاری بین‌المللی است؛ در امارات، قطر، بحرین، عربستان و غیره ایستگاه‌هایی وجود دارد که با آمریکایی‌ها، انگلیسی‌ها و اتحادیه اروپا کار می‌کنند.»

کوچک‌ترین تحرک در خلیج فارس قابل رویت است

این استاد زلزله شناس می‌گوید: «بنابراین هر اتفاق کوچکی، این زمین‌لرزه‌ها که بالای ۴ ریشتر بوده و بزرگ محسوب می‌شود، اما حتی اگر کوچک هم باشد، بلافاصله اعلام می‌شود. با توجه به حساسیتی که درباره ایران وجود دارد، این کار انجام می‌شود. بنابراین ارتباط زمین‌لرزه‌های کنونی با آزمایش‌های موشکی بی‌ارتباط است.»