آینه جم/  صندوق ذخیره فرهنگیان با یک هدف روشن و ارزشمند شکل گرفت. هدف آن بود که بخشی از درآمد معلمان به عنوان سرمایه آینده آنان حفظ شود و با مدیریت حرفه ای و سرمایه گذاری اصولی زمینه افزایش رفاه فرهنگیان فراهم گردد. این صندوق قرار بود پشتوانه اقتصادی معلمان باشد و فاصله رفاهی آنان با کارکنان سازمان ها و شرکت های بزرگ را کاهش دهد. اما امروز این پرسش جدی مطرح است که چرا با وجود سرمایه عظیم صندوق هنوز بسیاری از فرهنگیان از وضعیت معیشتی خود رضایت ندارند.

اگر سرمایه صندوق با مدیریت علمی شفاف و پاسخگو اداره می شد امروز معلمان می توانستند از خدمات رفاهی و اقتصادی در سطحی برخوردار باشند که با کارکنان بانک ها صنعت نفت گاز برق و سایر مجموعه های بزرگ قابل مقایسه باشد. سود سرمایه گذاری های موفق می توانست به افزایش ارزش دارایی فرهنگیان منجر شود و امکانات رفاهی متنوعی را برای آنان فراهم کند. اما واقعیت موجود نشان می دهد که این ظرفیت بزرگ آن گونه که باید در خدمت صاحبان اصلی سرمایه قرار نگرفته است.

 سهامداران واقعی صندوق معلمان هستند.

 سرمایه اولیه و منابع صندوق از محل کسورات حقوق فرهنگیان شکل گرفته است. بنابراین طبیعی است که همه تصمیم ها باید با محوریت منافع معلمان اتخاذ شود. با این حال در سال های گذشته بارها این انتقاد مطرح شده است که فاصله میان مدیران صندوق و صاحبان اصلی سرمایه افزایش یافته و معلمان نقش مؤثری در سیاست گذاری و نظارت بر صندوق ندارند.

شفافیت مالی نخستین مطالبه هر سهامدار است. هیچ نهادی که با سرمایه مردم اداره می شود نباید از ارائه گزارش های روشن درباره عملکرد مالی سود و زیان نحوه سرمایه گذاری و حقوق و مزایای مدیران خودداری کند. اعتماد زمانی شکل می گیرد که اطلاعات به صورت کامل دقیق و قابل دسترس در اختیار صاحبان سرمایه قرار گیرد. هر اندازه شفافیت بیشتر باشد اعتماد نیز افزایش خواهد یافت و زمینه برای اصلاح و توسعه فراهم می شود.

از سوی دیگر باید این پرسش نیز پاسخ داده شود که چه میزان از منابع صندوق مستقیما در مسیر ارتقای رفاه فرهنگیان هزینه شده است. آیا همه ظرفیت های اقتصادی صندوق در خدمت معلمان بوده است یا بخشی از این امکانات نصیب افرادی شده که هیچ سهمی در ایجاد این سرمایه نداشته اند. اگر پاسخ به این پرسش ها روشن نباشد طبیعی است که ابهام و بی اعتمادی افزایش پیدا کند.

اصلاح ساختار مدیریتی صندوق یک ضرورت است. حضور مؤثر نمایندگان واقعی معلمان در ارکان تصمیم گیری می تواند به افزایش پاسخگویی و کاهش فاصله میان مدیران و سهامداران منجر شود. صندوق ذخیره فرهنگیان نباید صرفا یک مجموعه اقتصادی باشد بلکه باید نهادی باشد که هر تصمیم آن با نگاه به منافع بلندمدت فرهنگیان اتخاذ شود.

 امروز مطالبه اصلی فرهنگیان نه تقابل با کسی است و نه تخریب افراد.

مطالبه آنان اجرای اصول حکمرانی مطلوب است. 

شفافیت پاسخگویی مدیریت حرفه ای و نظارت واقعی چهار اصلی هستند که می توانند صندوق را به جایگاه اصلی خود بازگردانند. 

هر ریالی که در این صندوق وجود دارد متعلق به معلمان است و باید در خدمت آینده آنان قرار گیرد.

اگر روزی صندوق ذخیره فرهنگیان به معنای واقعی کلمه با مشارکت صاحبان سرمایه اداره شود و همه تصمیم ها بر اساس منافع معلمان اتخاذ گردد بی تردید این صندوق می تواند به یکی از موفق ترین نهادهای اقتصادی کشور تبدیل شود. در آن صورت فرهنگیان نه تنها از امنیت اقتصادی بیشتری برخوردار خواهند شد بلکه احساس خواهند کرد که سرمایه سال ها تلاش و خدمت آنان در جای درست و برای صاحبان واقعی آن هزینه شده است. آینده صندوق در گرو بازگشت به همین اصل ساده اما بنیادین است که سرمایه معلمان باید برای رفاه معلمان هزینه شود نه برای منافع کسانی که هیچ سهمی در شکل گیری این سرمایه نداشته اند.

نویسنده: بابک کاظمی 

نوشتن دیدگاه